- GS Hoàng Tụy sinh năm 1927 tại Quảng Nam.
- Tháng 5-1946, đỗ kỳ thi tú tài phần một và bốn tháng sau đó, đỗ đầu tú tài toàn phần ban toán tại Huế. Theo học Đại học Khoa học ở Hà Nội nhưng bỏ dở. Sau đó được mời dạy toán tại Trường trung học Lê Khiết ở Liên khu V.
- Năm 1951, theo học Trường khoa học do Lê Văn Thiêm phụ trách.
- Năm 1954, bắt đầu dạy toán tại Trường đại học Khoa học, sau là Đại học Tổng hợp Hà Nội.
- Tháng 3-1959, trở thành một trong hai người VN đầu tiên bảo vệ thành công luận án phó tiến sĩ khoa học toán - lý tại Đại học Lomonosov ở Matxcơva, Liên Xô.
- Từ năm 1961-1968, là chủ nhiệm khoa toán của Đại học Tổng hợp Hà Nội, là viện trưởng Viện Toán học VN từ năm 1980-1989.
- Năm 1964, phát minh ra phương pháp "lát cắt Tụy" (Tuys cut), và được coi là cột mốc đầu tiên đánh dấu sự ra đời của một chuyên ngành toán học mới: lý thuyết tối ưu toàn cục (global optimization).
- Tháng 8-1997, Viện Công nghệ Linkôping (Thụy Điển) đã tổ chức một hội thảo quốc tế với chủ đề "Tìm tối ưu từ địa phương đến toàn cục", được tổ chức để tôn vinh GS Hoàng Tụy, "người đã có công trình tiên phong trong lĩnh vực tối ưu toàn cục và qui hoạch toán học tổng quát", nhân dịp ông tròn 70 tuổi.
- Tháng 12-2007, một hội nghị quốc tế về "Qui hoạch không lồi" được tổ chức ở Rouen, Pháp để ghi nhận những đóng góp tiên phong của GS Hoàng Tụy cho lĩnh vực này nói riêng, và cho ngành tối ưu toàn cục nói chung nhân dịp ông tròn 80 tuổi.
Nhà văn hóa Việt Phương
* Kỷ niệm lần thứ 80 ngày sinh của GS Hoàng Tụy, tôi xin gửi tặng ông mấy câu sau đây:
Đi cho cuối đất cùng trời
Đến nơi người thật là người với nhau
Xa như tít tận mai sau
Gần như đã thấy nhịp cầu bắc ngang
Ung dung mang chút thu vàng
Thả vào mong ước lúc sang xế chiều
Một đời được mấy phiêu diêu
Xin đem dâng cả tình yêu một đời.
Nhà văn Nguyên Ngọc
* Quả thật là hạnh phúc và vinh dự lớn cho đất nước chúng ta có được một nhà khoa học tầm cỡ Hoàng Tụy. Có thể nói không hề quá đáng, VN có tên trên bản đồ toán học thế giới ngày nay, một phần rất lớn là do có Hoàng Tụy.
Song con người đó không chỉ biết có toán học. Đúng như một nhà khoa học chân chính, ông còn là một nhà văn hóa lớn, như lời GS Nguyễn Văn Chiển nói về ông, "một bậc sĩ phu của thời nay".
Mối quan tâm của ông bao trùm nhiều lĩnh vực xã hội rộng lớn và nóng bỏng nhất của đất nước trong trào lưu chuyển động mạnh mẽ và phức tạp của thế giới ngày nay, và là cách quan tâm của một người yêu nước đến nồng cháy, do vậy mà luôn kiên định nhìn thẳng và khẳng khái lên tiếng, không chỉ lên tiếng mà còn nhiều lần trực tiếp góp tay giải quyết những vấn nạn khó khăn và trọng yếu nhất của đất nước.
Ở ông hẳn vừa đậm cái khí tiết của người ông bác nội anh hùng Hoàng Diệu, lại vừa sâu sắc một truyền thống đạo đức dân dã mà uyên thâm tuyệt vời. Ở Quảng Nam quê ông cho đến nay vẫn lưu truyền câu chuyện về bà mẹ của cụ Hoàng Diệu. Khi Hoàng Diệu ra làm tổng đốc Hà Nội, có lần đã gửi về biếu mẹ mấy thước lụa Hà Đông. Bà mẹ già nông thôn vẫn rất nghèo khổ ấy đã gửi trả lại cho ông tổng đốc, gói giữa xấp lụa là một cái roi dâu! Ngày xưa người ta dạy con như thế đó.
Không thể không nghĩ rằng đức độ tuyệt vời đó đã ảnh hưởng sâu đậm đến suốt cuộc đời GS Hoàng Tụy, và đến cả những quan niệm và ý kiến về giáo dục và xã hội của ông cho đến tận ngày nay.
GS Hà Huy Khoái
* Tôi là một người học toán và làm toán thuộc lớp đàn em của GS Hoàng Tụy. Suốt những năm tháng học tập và nghiên cứu của mình, tôi luôn nhìn thấy ở anh một tấm gương của sự kiên trì học tập và sáng tạo để mình ngưỡng mộ và noi theo. Cũng như đông đảo anh chị em làm toán ở nước ta, đặc biệt các anh chị em trưởng thành từ sau cuộc kháng chiến chống Pháp đến nay, tôi luôn xem anh là người anh lớn của nhiều thế hệ toán học nước ta.
GS Phan Đình Diệu
* Nói đến Hoàng Tụy, không thể không nói đến ông với tư cách là một nhà giáo. Những ai đã từng được may mắn nghe các bài giảng của ông đều không thể nào quên ngọn lửa của tình yêu toán học mà ông luôn biết cách truyền cho họ với một niềm say mê lớn. Tôi còn nhớ vào năm 1966, khi khoa toán Trường ĐH Tổng hợp Hà Nội sơ tán lên Thái Nguyên, các bài giảng của thầy Tụy bao giờ cũng là các bài giảng lôi cuốn sinh viên nhất. Có hôm, khi giảng về lý thuyết tập hợp và những nghịch lý của nó, thầy Tụy say sưa đến nỗi quên nghỉ giải lao, và chúng tôi cũng chỉ nhận ra cái đói (triền miên của thời sinh viên sơ tán) sau bài giảng kéo dài hai tiếng của thầy!
Các bài giảng của thầy Tụy thành công có lẽ không chỉ vì thầy trình bày bao giờ cũng rõ ràng, sâu sắc, biến mọi điều phức tạp thành dễ hiểu, mà chính là vì lòng say mê toán học của thầy đã truyền sang cho học sinh.
GS Takahito Kuno (Đại học Tsukuba)
* Lần nào ông cũng đem đến cho chúng tôi những món quà tuyệt đẹp là những ý tưởng toán học. Đúng vậy, ông như là một Ông già tuyết từ phương Nam đến thăm chúng tôi, những nhà nghiên cứu Nhật.
GS Hoàng Xuân Phú
* GS Takahito Kuno ví GS Hoàng Tụy như Santa Claus đến từ phương Nam. Một hình tượng hay quá, đến mức khó chọn được hình ảnh nào hay hơn nữa. Nhưng tôi vẫn mạo muội liên tưởng đến hình ảnh của một ánh sao Kim, vì sao Kim rất đa diện. Lúc bình minh thì lung linh với tên gọi sao Mai. Khi hoàng hôn lại rực rỡ trong tư cách sao Hôm.
Hoàng Tụy mà mọi người dễ nhận ra và hay ca ngợi trên báo chí mới chỉ như một ánh sao Hôm - một người yêu nước, yêu dân thiết tha, luôn trăn trở bàn cách chống lại cái nghèo, cái dốt. Hoàng Tụy mà mọi người còn ít biết đến như một ánh sao Mai - một nhà khoa học xuất sắc, rất sáng trên bầu trời khoa học nước nhà.
Tổng hợp theo tuoitre.com.vn